Εδώ είναι η μετάφραση του κειμένου στα ελληνικά, χωρίς προσθήκες, αλλαγές ή εναλλακτικές προτάσεις:
Τι κοινό έχουν ο Ντόναλντ Τραμπ, ο Βλαντίμιρ Πούτιν και ο Μπενιαμίν Νετανιάχου; Η απάντηση: μια βαθιά ανικανότητα να ξεχωρίζουν το σωστό από το λάθος. Αυτοί οι τρεις ηγέτες, που επί του παρόντος προκαλούν τη μεγαλύτερη ζημιά στον κόσμο, μοιράζονται μια τάση προς τη βία, μια ανατριχιαστική έλλειψη ενσυναίσθησης και μια εξαιρετική αίσθηση αυτοσημασίας αναμεμειγμένη με παράνοια. Αλλά το χαρακτηριστικό που τους συνδέει πιο στενά είναι η απόρριψή τους—ή η αποτυχία τους να κατανοήσουν—τα βασικά ηθικά πρότυπα. Ακόμη χειρότερα, αυτοί οι άνδρες συνήθως ενεργούν, τουλάχιστον στη δημόσια ζωή τους, με τρόπους που είναι θεμελιωδώς ανήθικοι. Και αυτό είναι πρόβλημα για όλους. Η ηθική τους ασθένεια είναι μεταδοτική.
Οι ιδέες για το τι, σε απόλυτους όρους, είναι σωστό και λάθος πάντα συζητούνταν, όπως έχουν δείξει ηθικοί φιλόσοφοι από τον Αριστοτέλη έως τον Καντ. Ο Πάπας Λέων, ο ηγέτης των Καθολικών του κόσμου, προειδοποίησε πρόσφατα ότι «ζούμε σε μια εποχή που γίνεται δύσκολο ακόμη και να αναγνωρίσουμε τι είναι πραγματικά καλό για όλους». Ωστόσο, οι περισσότεροι άνθρωποι, τις περισσότερες φορές, ακολουθούν έναν προσωπικό ηθικό κώδικα που μοιράζονται με άλλους. Για παράδειγμα, υπάρχει ευρεία συμφωνία ότι είναι λάθος να σκοτώνεις, να κλέβεις, να εξαπατάς και να λες ψέματα. Σε μια εποχή που φαίνεται κοσμική, το 76% των ανθρώπων παγκοσμίως ταυτίστηκε με μια θρησκεία το 2020—ένα ισχυρό σημάδι ατομικής και συλλογικής ηθικής.
Η Ρωσία του Πούτιν εκτοξεύει σκόπιμα πυραύλους στην Ουκρανία, σκοτώνοντας τυχαία αμάχους. Κατά την άποψη των περισσότερων ανθρώπων, αυτό είναι ανήθικο. Το Ισραήλ του Νετανιάχου εξακολουθεί να διαπράττει γενοκτονία στοχεύοντας τα παιδιά της Γάζας, σύμφωνα με τον ΟΗΕ. Αυτό είναι επίσης ανήθικο. Και η καθοριστική ανηθικότητα του καθεστώτος Τραμπ δεν γνωρίζει όρια. Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, ισχυρίστηκε την περασμένη εβδομάδα ότι το σκάνδαλο Γουότεργκεϊτ, που συνέτριψε την προεδρία του Ρίτσαρντ Νίξον, δεν θα ήταν μεγάλο θέμα σήμερα. Ο Νίξον συνωμότησε για να υπονομεύσει το σύνταγμα των ΗΠΑ, ενήργησε εγκληματικά και είπε ψέματα στον αμερικανικό λαό. Αλλά όπως υποδήλωναν τα σχόλια του Βανς, μια τέτοια συμπεριφορά θεωρείται πλέον φυσιολογική.
Η ομαλοποίηση της ανήθικης συμπεριφοράς στο δημόσιο αξίωμα μπορεί να είναι η διαρκής κληρονομιά του Τραμπ. Στο εξωτερικό, κυμαίνεται από εξωδικαστικές εκτελέσεις στην Καραϊβική, έως προδοσία των Ουκρανών και Ευρωπαίων συμμάχων, έως υποκλίσεις στους παραβιάζοντες ανθρώπινα δικαιώματα του Πεκίνου. Η μαζική δολοφονία παιδιών δημοτικού σχολείου στο Μινάμπ στην αρχή του παράνομου πολέμου ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν ήταν στρατιωτικά ανίκανη και ηθικά ασυγχώρητη. Ωστόσο, αυτή η φρικαλεότητα δεν συγκαλύπτεται τόσο όσο αγνοείται αλαζονικά. Στο εσωτερικό, το όνομα του Τραμπ είναι συνώνυμο της απληστίας για κρυπτονομίσματα, του κατάφωρου διεφθαρμένου και της αθλιότητας. Αλλά το ξεδιάντροπο μήνυμά του είναι σαφές: όλα αυτά είναι πλέον φυσιολογικά.
Το διεθνές δίκαιο, θεωρητικά, υποστηρίζει έναν ξεχωριστό, απρόσωπο ηθικό κώδικα. Ωστόσο, οι κανόνες του παρακάμπτονται τακτικά και τα κατηγορητήριά του αγνοούνται. Άλλες ηθικές επιταγές, όπως μια ισχυρή αίσθηση αστικού καθήκοντος και κοινωνικής ευθύνης, εξασθενούν επίσης σε μια εποχή πόλωσης. Η ωφελιμιστική ιδέα του Τζέρεμι Μπένθαμ—ότι το ηθικό εξαρτάται από το πόσο βελτιώνει τη συνολική ευημερία—έχει μικρή σημασία σήμερα. Σε μια σύγχρονη πολιτική έρημο που κυριαρχείται από δισεκατομμυριούχους, εγκληματίες πολέμου, μεγαλοεταιρείες, τεχνητή νοημοσύνη και εμπόρους όπλων, η μεγαλύτερη ευτυχία των απλών ανθρώπων ελάχιστα έχει σημασία.
Αρχές που οι σύγχρονοι προοδευτικοί και φιλελεύθεροι κάποτε θεωρούσαν αμετάβλητες, όπως η ανοχή και τα ίσα δικαιώματα, υπονομεύονται από αδίστακτους ακροδεξιούς εθνικιστές-λαϊκιστές αντιδραστικούς. Εκλεγμένοι δυτικοί πολιτικοί που κατευνάζουν αυταρχικούς, δικαιολογούν το αδικαιολόγητο και χαρακτηρίζουν τους αντιπάλους τους ως τρομοκράτες τροφοδοτούν αυτήν την επιβλαβή ηθική κατάρρευση. Ωστόσο, η ευθύνη είναι μοιρασμένη. Κάθε πολίτης, υψηλόβαθμος ή χαμηλόβαθμος, που αποτυγχάνει να μιλήσει είναι επίσης δυνητικά συνένοχος.
Πού μπορεί να βρεθεί η ηθική ηγεσία σε αυτούς τους αβέβαιους καιρούς; Ο Πάπας Λέων, για παράδειγμα, προσπαθεί να βρει μια διέξοδο από το βάλτο. Μιλώντας τον Απρίλιο, καταδίκασε «έναν κόσμο που μαστίζεται από μια χούφτα τυράννους», αφήνοντας λίγες αμφιβολίες στην Ουάσιγκτον, τη Μόσχα και την Ιερουσαλήμ για το ποιους εννοούσε. Έχει επανειλημμένα επικρίνει τα κακά της πολεμοχαρίας και την αποτυχία χρηματοδότησης της παγκόσμιας μάχης κατά της φτώχειας, της άγνοιας και των ασθενειών. Και έχει καταδικάσει έντονα τον Βανς και τον υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, οι οποίοι ισχυρίζονται θεϊκή δικαίωση για τις πράξεις τους. Ο Πάπας Λέων είπε: «Αλίμονο σε εκείνους που χειραγωγούν τη θρησκεία και το ίδιο το όνομα του Θεού για δικό τους στρατιωτικό, οικονομικό και πολιτικό όφελος, σύροντας το ιερό στο σκοτάδι και τη βρωμιά».
Αλλά ο Λέων δεν μιλάει απλώς—έχει ένα σχέδιο. Το περασμένο Σαββατοκύριακο στη Ρώμη, ηγήθηκε ενός «κονσιστορίου», μιας σπάνιας συγκέντρωσης όλων των καρδιναλίων της Καθολικής εκκλησίας, για να αυστηροποιήσει τη θεωρία του δίκαιου πολέμου του Αγίου Αυγουστίνου και του Θωμά Ακινάτη. Αυτή η θεωρία συχνά διαστρεβλώνεται για να δικαιολογήσει τους λεγόμενους προληπτικούς πολέμους επιλογής. Ο Λέων υποστηρίζει ότι ο πόλεμος είναι ηθικά αποδεκτός μόνο για «αναλογική αυτοάμυνα» και μόνο αφού έχουν δοκιμαστεί όλες οι ειρηνικές επιλογές. «Ο πόλεμος δεν είναι ποτέ άξιος της ανθρωπότητας και δεν είναι ποτέ ευλογημένος από τον Θεό», είπε στους καρδινάλιους. «Ο πόλεμος δεν είναι απλώς μια σύγκρουση μεταξύ κρατών», αλλά προέρχεται από «μια κουλτούρα εξουσίας». Ο κόσμος πρέπει να «ξαναχτίσει μια κουλτούρα συνεργασίας».
Αυτός ο αγώνας για την ψυχή της σημερινής νέας αντιπαραθετικής παγκόσμιας τάξης έχει προσελκύσει Ισλαμικούς και Εβραίους θρησκευτικούς ηγέτες, καθώς και άλλες χριστιανικές ομάδες. Η Σάρα Μάλαλι, η νεοδιορισθείσα αρχιεπίσκοπος του Καντέρμπερι, κάλεσε προκλητικά σε «πιστή αντίσταση» στην επεκτεινόμενη κατοχή του Ισραήλ όταν συνάντησε Παλαιστίνιους χριστιανούς στη Δυτική Όχθη τον περασμένο μήνα. Η διεθνής κοινότητα έχει μια «ηθική ευθύνη» να ανακουφίσει τη βαθιά ταλαιπωρία εκεί και στη Γάζα, έγραψε σε μια ποιμαντική επιστολή—και η ώρα για δράση είναι τώρα. Οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή, είπε, είναι «συμπτωματικές μιας βαθύτερης πολιτικής και πνευματικής κρίσης—μιας εγκατάλειψης του διεθνούς δικαίου και μιας αυξανόμενης επανεμφάνισης της στρατιωτικής βίας».
Δεν χρειάζεται να είσαι θρησκευόμενος για να εκτιμάς την αλήθεια, τη δικαιοσύνη και την ανθρώπινη ευπρέπεια. Κοιτάζοντας πίσω, ήταν συνήθως άνθρωποι της δεξιάς—κοινωνικοί συντηρητικοί όπως η Μαρί Γουάιτχαουζ, ιδεολόγοι της Θάτσερ και ευαγγελικοί ιεροκήρυκες όπως ο Μπίλι Γκράχαμ και ο Τζέρι Φάλγουελ—που μιλούσαν για ηθική παρακμή και την ανάγκη για ηθική αναγέννηση. Η αριστερά απέφευγε αυτό το είδος γλώσσας, φοβούμενη μην ακουστεί επικριτική ή αυταρχική. Αλλά τα παλιά ταμπού εξασθενούν. Η κοσμική οπτική αλλάζει.
Μια επιστροφή σε συμφωνημένα πρότυπα ηθικής συμπεριφοράς στις διεθνείς υποθέσεις και τη δημόσια ζωή είναι κρίσιμη αν θέλουμε να αποφύγουμε ακόμη μεγαλύτερη αναστάτωση, αστάθεια και σύγκρουση. Για τον επικείμενο πρωθυπουργό της Βρετανίας, Άντι Μπέρναμ, και άλλους υποψήφιους φορείς αλλαγής σε όλη την Ευρώπη—και για κάθε πολίτη, επίσης—αυτό γίνεται μια κεντρική πρόκληση της εποχής μας. Όταν εξετάζουμε κάθε νέα απόφαση, πολιτική ή σχέδιο, πρέπει να αναρωτηθούμε: μπορεί να είναι πολιτικά, οικονομικά ή στρατιωτικά επιθυμητό—αλλά είναι το σωστό να γίνει; Αν είναι ηθικά λάθος, δεν θα λειτουργήσει.
Μιλώντας για λογαριασμό των τυράννων παντού, ο Τραμπ δήλωσε τον Ιανουάριο ότι μόνο ένα πράγμα τον συγκρατούσε: «Η δική μου ηθική… είναι το μόνο πράγμα που μπορεί να με σταματήσει». Εδώ, εν σαρκί, είναι το «σκοτάδι και η βρωμιά» για τα οποία προειδοποίησε ο Πάπας Λέων—γιατί, για να πούμε την αλήθεια, ο Τραμπ είναι εντελώς, αηδιαστικά ανήθικος. Αυτός και άλλοι αυταρχικοί που πιστεύουν ότι η ισχύς δημιουργεί δίκαιο δεν σκέφτονται να κάνουν το καλό, μόνο τους δικούς τους εγωιστικούς στόχους. Οι ανήθικες αυταπάτες τους για θεϊκή δύναμη είναι η απόλυτη αισχρότητα. Η σημερινή προοδευτική ηθική πλειοψηφία πρέπει να βρει τη φωνή της—και να τους διώξει.
Ο Σάιμον Τίσνταλ είναι σχολιαστής εξωτερικών υποθέσεων του Guardian.
Έχετε άποψη για τα θέματα που εγείρονται σε αυτό το άρθρο; Αν θέλετε να υποβάλετε μια απάντηση έως 300 λέξεων μέσω email για να εξεταστεί για δημοσίευση στη στήλη επιστολών μας, παρακαλούμε κάντε κλικ εδώ.
Συχνές Ερωτήσεις
Ακολουθεί μια λίστα με συχνές ερωτήσεις βασισμένες στο απόσπασμα του Σάιμον Τίσνταλ «Η ανηθικότητα των παγκόσμιων ηγετών εξαπλώνεται σαν ασθένεια. Δόξα τω Θεώ για τον πάπα»
Ερωτήσεις Επιπέδου Αρχαρίου
1. Τι εννοεί ο Σάιμον Τίσνταλ λέγοντας ότι η ανηθικότητα εξαπλώνεται σαν ασθένεια;
Εννοεί ότι όταν ισχυροί ηγέτες ενεργούν ανέντιμα ή ανήθικα, επηρεάζει άλλους ηγέτες και ανθρώπους να κάνουν το ίδιο. Είναι σαν μια μεταδοτική ασθένεια που μπορεί να διαφθείρει κυβερνήσεις και κοινωνίες.
2. Γιατί το απόσπασμα λέει «Δόξα τω Θεώ για τον πάπα»;
Ο πάπας θεωρείται ένα σπάνιο παράδειγμα παγκόσμιου ηγέτη που μιλάει με συνέπεια για την ηθική, τη δικαιοσύνη και τη φροντίδα των φτωχών. Ο Τίσνταλ είναι ευγνώμων που κάποιος σε θέση εξουσίας προσπαθεί να καταπολεμήσει αυτή την ασθένεια της διαφθοράς.
3. Ασκεί κριτική αυτό το απόσπασμα σε όλους τους παγκόσμιους ηγέτες;
Όχι, όχι σε όλους. Ασκεί κριτική στη γενική τάση ανήθικης συμπεριφοράς μεταξύ πολλών ισχυρών ηγετών, όχι σε κάθε έναν ξεχωριστά. Ο πάπας επισημαίνεται ως μια θετική εξαίρεση.
4. Για τι είδους ανηθικότητα μιλάει το απόσπασμα;
Θα μπορούσε να περιλαμβάνει το ψέμα στο κοινό, την αποδοχή δωροδοκιών, την έναρξη πολέμων για κέρδος, την αγνόηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων ή την τοποθέτηση της προσωπικής εξουσίας πάνω από τις ανάγκες των απλών ανθρώπων.
Ερωτήσεις Ενδιάμεσου Επιπέδου
5. Γιατί ο Τίσνταλ συγκρίνει την ανηθικότητα με ασθένεια αντί να την αποκαλεί απλώς κακή συμπεριφορά;
Το να την αποκαλεί ασθένεια τονίζει ότι εξαπλώνεται γρήγορα και σιωπηλά, μολύνοντας ολόκληρα συστήματα. Υποδηλώνει ότι η ανηθικότητα δεν είναι απλώς μια μεμονωμένη κακή πράξη—είναι ένα συστημικό πρόβλημα που μπορεί να αποδυναμώσει την εμπιστοσύνη στις κυβερνήσεις και τους θεσμούς.
6. Υποδηλώνει το απόσπασμα ότι ο πάπας είναι τέλειος ή χωρίς ελαττώματα;
Όχι. Η φράση «δόξα τω Θεώ για τον πάπα» αφορά την ηθική του φωνή και την ηγεσία του σε θέματα όπως η φτώχεια και η ειρήνη, όχι ότι είναι άψογος. Αναγνωρίζει ότι ξεχωρίζει σε έναν κόσμο όπου πολλοί ηγέτες αποτυγχάνουν ηθικά.
7. Πώς μπορεί η ανηθικότητα ενός ηγέτη να εξαπλωθεί σε άλλες χώρες;
Μέσω της διπλωματίας, του εμπορίου και των μέσων ενημέρωσης. Για παράδειγμα, αν ένας ισχυρός ηγέτης ομαλοποιήσει τη διαφθορά, άλλοι ηγέτες μπορεί να αισθανθούν ότι είναι αποδεκτό. Επίσης, οι ανήθικες ενέργειες μπορούν να προκαλέσουν αντίποινα, δημιουργώντας έναν παγκόσμιο κύκλο δυσπιστίας.